केंद्रीय मंत्री व महाराष्ट्राचे माजी मुख्यमंत्री विलासराव देशमुख यांचे निधन

अरेरे.

काल त्यांना किडनी देणारा गेला असल्याची बातमी वाचली होती. मात्र एखाद्या मोठ्या नेत्याला अवयवरोपणासाठी इतके कष्ट पडत असतील तर सामान्य माणसाचे काय होत असेल याचाही विचार या निमित्ताने झाला व त्यात सुधारणा झाली तरी ती त्यांना एक चांगली श्रद्धांजली ठरेल

या घटनेचं निमित्त ठरूनतरी अवयवरोपणाबद्दल अधिक जागृती निर्माण व्हावी, संस्थात्मक पातळीवर याबद्दल अधिक काम व्हावं अशी इच्छा.

एक व्यक्तीच्या निधनामुळे होणार्‍या देशमुख कुटुंबियांच्या दु:खात सहभागी आहे!

ऋषिकेशराव, एवढे मोजून कशासाठी लिहायचे! राजकीय पुढार्‍यांविषयी आपले काही मत असेल ते असेल, पण ते नेते असतात, आणि त्यांच्या मृत्युनंतर आपले मोठे सामाजिक नुकसान होत असते. फक्त एका कुटुंबापुरते ते मर्यादित नसते. नेत्यांमध्ये समाजाची फार मोठी इन्व्हेस्टमेंट असते. हा नेता अवघ्या ६७व्या वर्षी गेलाय, हे आपले सर्वांचेच मोठे नुकसान आहे.

भावपूर्ण श्रद्धांजली.

आरा आणि पाटीलसाहेब यांच्या मताशी सहमत आहे.

धन्यवाद.

राजकारण्यांबद्दल वाईट गोष्टी शोधणं कठीण नाही, पण एखादा मनुष्य एवढे घोटाळे करण्याइतपत मोठा का झाला हे मात्र सापडत नाही.
विलासरावांची विनोदबुद्धीही चांगली होती.

ती येथे नव्याने पाहिल्यावर गंमत वाटली.

गंमत वाटण्यासारखी कोणती गोष्ट यात आहे बरे. पेपरात बातम्या आल्या म्हणून काय कुणी आपली श्रद्धांजली व्यक्तच करायची नाही की काय. ही प्रतिक्रिया वाचून खेद वाटला एवढेच बोलतो.
कार्यरत असलेल्या एका मंत्र्याच्या, अर्थात सर्वोच्च राजकीय कार्यकारी अधिकार्‍याच्या (पॉलिटिकल एक्झिक्युटिव्ह) मृत्युने समाजाचे काय नुकसान होते ही काही गोपनीय बाब नाही.

(माझा कोणत्याही पक्षाशी संबंध नाही. आणि राजकीय नेत्यांचा अतिशय वाईट अनुभव ते अतिशय चांगला अनुभव अशा सगळ्या रेंजमधून मी गेलेलो आहे.) स्व. विलासरावांविषयी मला वैयक्तिक काही अनुभव नाही. त्यांच्यावरील आरोप इत्यांदिवर बोलायची ही जागाही नाही, आणि ती वेळही नाही. पण ते मृत्युसमयी केंद्रीय मंत्रीपदावर होते या अर्थाने आपल्या देशाचे नेते होते. त्या नात्याने त्यांच्यावर शासकीय इतमामात संस्कारही झालेले आहेत. शिवाय ते महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री राहिलेले आहेत. त्यामुळे आपल्याला श्रद्धांजली नसेल व्यक्त करायची तर मौन श्रेयस्कर; पण ते गेल्याने काय नुकसान झाले इत्यादि टिप्पण्यांनी कळत नकळत औचित्यभंग होतो असे मला वाटते.

मोठा विषय आहे. सवडीने बोलतो. औचित्याचा मुद्दा फार महत्वाचा आहे. एखादा माणूस एखाद्या पदासाठी योग्य की अयोग्य ही गोष्ट वेगळी; आणि तो त्या पदावर आहे ही वस्तुस्थिती मान्य करुन त्या पदासोबत असलेले गांभीर्य बाळगणे ही बाब वेगळी. त्या पदावर असताना मृत्यु झाल्यामुळे शासकीय इतमाम, दुखवटा, राष्ट्रध्वज अर्धा उतरवणे इत्यादि सोपस्कार/ मान पाळले जातात. त्याला औचित्य म्हणतात. आणि ते शासनासोबतच सर्व लोकांनी पाळावे ही किमान सभ्य अपेक्षा आहे, कारण त्यातून आपण (आपल्याच, आपणच निर्माण केलेल्या) व्यवस्थेविषयी आदर व्यक्त करत असतो - (केवळ) एखाद्या व्यक्तीविषयी नव्हे.

ए राजा असोत की कलमाडी असोत की आणखी कुणी असो; ज्या पदावर ते असतील त्या पदानुसार त्यांचा प्रोटोकॉल हा पाळावाच लागतो. ते पदावर नसतील तर वेगळी गोष्ट आहे. उद्या कलमाडी राष्ट्रपती झाले तर त्यांना हिज एक्सलेन्सी दि प्रेसिडेण्ट ऑफ इंडिया म्हणावेच लागते, आणि तिन्ही सेनाप्रमुख त्यांना सॅल्यूट्चा मान देणारच. तो त्या पदाचा मान आहे.

आणि व्यक्तीविषयी म्हणाल तर ती ज्या दिवशी गेली त्याच दिवशी तिच्या चारित्र्याची चिरफाड करणे, किंवा त्या रोखाने टिप्पणी करणे हा निश्चितच सभ्य संकेत नाही.