Skip to main content

रूढी, परंपरा आणि कांदे

मी स्वत:ला रूढीप्रिय किंवा परंपरावादी कधीच समजणार नाही. लहान वयात मी आचरणात काय आणत होतो ते मला आता सांगणे कठीण आहे, परंतु स्वतंत्र विचार करण्याची क्षमता प्राप्त झाल्यानंतर म्हणजे गेली काही दशके तरी मी स्वत:ला पूर्णपणे अपरंपरावादी समजत आलेलो आहे. मी नास्तिक जरी नसलो तरी मूर्तीपूजनाशी माझी तशी जवळीक कधीच होऊ शकली नाही आणि त्याच्याबरोबर येणारे उपचार आणि कर्मकांडे यांचा तर मला मनस्वी तिटकारा आहे. पण माझ्या आवडीनिवडी आणि स्वभाव याबद्दलचे हे भारूड मी आज का लावले आहे, याला आज सकाळी मी आणि माझी पत्नी यांच्यात झालेला एक छोटासा संवाद कारणीभूत आहे.

दहीहंडी

Taxonomy upgrade extras

कालच संपूर्ण महाराष्ट्रात म्हणजे खास करून मुंबई, ठाणे आणि नाशिक येथे जोशात आणि भक्तिभावात दहीहंडीचा उत्सव पार पडला, म्हणजे साजरा झाला (पडला आणि पर्यायाने जखमी झाला तो गोविंदा)

काही वर्षांपूर्वी दिवसा उजेडी साजरा होणारा हा सण, आता उत्सव बनून संध्याकाळ, अगदी रात्र झाल्याशिवाय रंगातच येतच नाही (ढंगात तर तो केव्हाही नव्हताच). चमचमणारे लाईटस, एलइडी टीवीस आणि कमाई म्हणून मिळणारी भरगच्च रक्कम ह्याचं आकर्षण कोणाला नसणार.

'अस्वस्थ वर्तमान'

'अस्वस्थ वर्तमान' ही आनंद जातेगावकर यांची कादंबरी अस्वस्थ करून सोडते . ती खूप चांगली कादंबरी आहे म्हणून नाही तर वाचताना आपण नक्की काय वाचतोय असा प्रश्न पडतो म्हणून . रूढ अर्थाने एका माणसाची, अशोकजी गोरे यांची ही जीवन गाथा आहे ज्यात अनेक व्यक्ती येतात याला कादंबरीच म्हणायला पाहिजे . पण म्हणता येत नाही .

नायकाच्या तोंडून लेखक अनेक लोकांचा इतिहास खणत राहतो . त्यात कुणीच सुटलेलं नाही .
पार गालिब पासून लोकमान्य टिळक , गुरुदत्त पासून शाहू महाराज , बहादुरशहा जफर पासून

समीक्षेचा विषय निवडा

राधेचा कन्हैया -

इकडे तिकडे शोधुन राधा बसली हिरमुसुनी
झाडाला टेकताच अवचित सूर आले वरुनी ..

फांदीवरती डोलत होता कन्हैया मुरली धरुनी
इथेच होता दिसला नव्हता हिरव्या पानामधुनी ..

पाहुनिया वर खुषीत आली राधा मनोमनी
हरखुन गेली कितीक धडधड वाढे हृदयातुनी ..

लटका रुसवाफुगवा वाटे तिला दावुया मनी
पट्कन फांदीवरून उतरे कन्हैया ते जाणुनी ..

मुरली लावी अधरास तिच्या एक हात धरुनी
जवळीकीने गेला रुसवा झणि राधेचा विरुनी ..

पुष्प हातचे मुकुटी ठेवुन भाळासी चुंबुनी
उभी होतसे अधोवदन ती हात हाति गुंफुनी ..

हुस्ना..

पियुष मिश्रांनी लिहिलेलं, कॉम्पोज केलेलं आणि गायलेलं हुस्ना पहिल्यांदा ऐकलं आणि मनात भरलं. नंतर अनेकदा ऐकलं, मनात घोळवलं.

त्याविषयी जसं सुचलं तसं...

**************************************************************************************************

पाकिस्तानात कोण जायला बसलंय? जायलाच कशाला पाहिजे, तुमचा-आमचा, प्रत्येकाचा सेप्रेट, पाकिस्तान तुमच्या-आमच्या मनात आहे.

पियुष मिश्रा-एक अवलिया कलाकार (३)

पियुष मिश्रा-एक अवलिया कलाकार (२)
+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
नशेचा परिणाम म्हणावा की व्यक्तिमत्वात असलेला विद्रोह आणि चळवळेपणा? पण '९५ च्या सुमारास पियुषने 'आर्ट वन' सोडली आणि पुन्हा पाचोळ्याप्रमाणे वार्‍यावर भिरभिर सुरू झाली.

मनाचा निर्णय होत नव्हता, कोषातल्या सुरवंटाला आकाश दिसत होते खरे पण वाढ अजुन सुरू होती..
+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

पियुष मिश्रा-एक अवलिया कलाकार (२)

पियुष मिश्रा-एक अवलिया कलाकार (१)
++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++
सरतेशेवटी मुंबईतल्या संधी खुणावू लागल्या. पण 'भारत एक खोज' मधल्या इवल्या इवल्या भुमिकांशिवाय काही हाती लागले नाही.
++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

पियुष मिश्रा-एक अवलिया कलाकार (१)

===============================================================================
आंतरजालावर असलेल्या अनेक स्रोतांवर हे लेखन आधारित आहे. येणारी वळणं, त्यांचा क्रम, किंवा कमी-अधीक गडदपणा माझा म्हणावा. संदर्भ आणि स्रोत शेवटी देईन म्हणतो.
===============================================================================

पियुष मिश्राबद्दल बरंच बोलता येईल. पण आधी ताजी ओळख..

प्रतिज्ञा, दाभोळकरांचा मारुती आणि सान्ताक्लॉज

Taxonomy upgrade extras

भारत माझा देश आहे।
सर्व भारतीय माझे बांधव आहेत।
माझ्या देशावर माझे प्रेम आहे।
माझ्या देशातल्या समृद्ध आणि
विविधतेने नटलेल्या परंपरांचा मला अभिमान आहे।
त्या परंपरांचा पाईक होण्याची पात्रता
माझ्या अंगी यावी म्हणून मी सदैव प्रयत्न करीन।
मी माझ्या पालकांचा, गुरुजनांचा
आणि वडीलधार्‍या माणसांचा मान ठेवीन
आणि प्रत्येकाशी सौजन्याने वागेन।
माझा देश आणि माझे देशबांधव
यांच्याशी निष्ठा राखण्याची
मी प्रतिज्ञा करीत आहे।
त्यांचे कल्याण आणि
त्यांची समृद्धी ह्यांतच माझे
सौख्य सामावले आहे।

या मनुष्यांना हवे काय तरी आहे?

Taxonomy upgrade extras

अंधश्रद्धा निर्मूलन समितीचे अध्यक्ष नरेंद्र दाभोलकर यांचा खून झाला. आणखीन अंधश्रद्धेचा कायदा राज्यातल्या सरकारने पास करून घेतला. वटहुकूम काढला आहे, असे वृत्त टिव्हीवर आले आहे. या सगळ्या प्रकरणा मध्ये मला एक गोष्ट समजत नाही, ती अशी की, ज्या प्रसंगी हा कायदा पास होत नव्हता, त्या प्रसंगी हे लोक ब्राह्मणांना दोष देत होते. सनातन प्रभातवर आरोप करत होते. म्हणजे, हा कायदा पास होत नाही आहे, त्याला ब्राह्मणच जबाबदार आहेत, असे यांना म्हणायचे होते. मग आता हा कायदा पास झाला तरी हे लोक पुन्हा वरून ब्राह्मणांनाच दोषी धरीत आहे, ते का असा माझा प्रश्न आहे.