अल्लोळीबल्लोळी
लहानपणी म्हणजे शाळेत असताना आमच्याजवळ पैसे असत नसत. एकतर घर जवळ होतं त्यामुळं रिक्षा बसचा प्रश्न नव्हता, सायकल वापरत नव्हतो त्यामुळं हवा, पंक्चरचाही प्रश्न नव्हता. दुसरं म्हणजे वह्या, पेनं, शिसपेन्सिली, शाया, पाटीपेन्सिली, सगळंच नीट असत असे. आणि डबे वाॅटरबॅगासुद्धा नीट असत. आमची पंचाईत व्हायची मग शाळेत असताना, मधल्यासुट्टीत किंवा शाळा सुटल्यावर ते बारकी बोरं, रंगीत फुटाणे, खारे शेंगदाणे, पेरु, रंगीत गोळ्या, आवळे, चिंचेचे गोळे, इमलीपाॅप्स वगैरे पदार्थ आम्हाला घ्यायला मिळत नसत. आणि घरी 'हे हवंय' असं म्हणालं की मोठ्ठच्या मोठ्ठं प्रवचन, व्याख्यान इ कायकाय ऐकावं लागत असे. "ते चांगलं नसतंय", "कसलेतरी पदार्थ वापरून केलेलं असतंय", "त्यात रसायनं मिसळलेली असतात, जीभ-घसा जळून जातंय त्यानं", "अस्वच्छ असतंय", "रस्त्यावर किती धूळ धुरळा असतोय" एकदा तर "त्यात ड्रग्ज मिसळलेली असतात, त्यांच्या टोळ्या शाळकरी मुलांना असंच भुलवतात" असंही सांगितलेलं, आणि तरीही हट्ट सुरु असला तर "काय भिकेचे डोहाळे? एकदा सांगितलेलं कळत नाही? घरात सगळं साजरं, शेलकं खायला मिळतंय ते नको आणि दळभद्री लक्षणं रस्त्यावरचं पाहीजे झालंय, पुन्हा तोंडातून शब्द काढलास तर बोलणं बंद करणार" इथं आमची विकेट पडून आम्ही गप्प बसत असू तोंड पाडूनच.
तर ते असो, आमचे वासूकाका एक चटकमटक पदार्थ करत असत, क्वचितच कधीतरी तो पदार्थ केला जात असे. अगदी सठीसहामासी वगैरे म्हण्टलं तरी चालेल. तर तो पदार्थ म्हणजे 'अल्लोळीबल्लोळी'. नंतर आई चिकारवेळा करत असे तो पदार्थ आणि आपल्या आईला एकही पदार्थ येत नाही असं नाहीये याचा अभिमानच नव्हे तर गर्व बिर्व वाटत असे. तर ते असो. हे अल्लोळीबल्लोळी म्हणजे जास्त काही नाही तर सुक्या चिंचा, हिंग, तिखट, मीठ (सैंधव), गूळ यांना खलबत्ता नाहीतर पाटा वरवंट्यावर नीटस वाटून घेऊन त्याची चिकटसर चटणीसदृश करायचं. आईस्क्रीम खायच्या लाकडी भुशाच्या चमच्याला त्या चिकट चटणीचे गोळे करून लावायचे आणि लाॅलिपाॅप्स सारखं ते खायचं. झालं! चटकमटक, टाॅक्क् असं हे खाणं. चुटकीसरशी तोंडाची गेलेली चव परत येते.
आता हे नाव 'अल्लोळीबल्लोळी' नेमकं कुठून आलं माहित नाही. उत्तर कर्नाटक(म्हणजे आमचा मूळ प्रांत) किंवा आमचं कोल्हापूर इथला शब्द असू शकेल, पण फारा लोकांना हे नाव माहित नाही. या पदार्थाबद्दल बोलताना, चर्चा करताना काहीजणींकडून याला 'हिंगणमीठा' असं म्हणतात असंही समजलं, तर काहीजणांकडून याला 'चिंगळ्या' म्हणतात असं समजलं. मग म्हण्टलं नावाच्या चर्चा नंतर कराव्यात वगैरे.
तर आता खलबत्ता किंवा पाटावरवंटा न घेता मिक्सरच्या बारक्या भांड्यातून हे मिश्रण भरडसरच काढून घेऊन, आईस्क्रीमच्या कांड्या आणायचा कंटाळा केल्यानी त्याचे छोटेछोटे लाडू किंवा पेढे बांधून ते कुकी आणि केकसाठीच्या म्हणून आणलेल्या फाईन कॅस्टरशुगरमधे घोळवून ठेवले.
आता येताजाता टाॅक्क् टाॅक्क् करणं सुरू.
~अवंती
गतजन्मी काय होता ते पंचांगात
गतजन्मी काय होता ते पंचांगात संक्रातीफलानंतरच्या पानावर अवकहडाचक्र पाहावे. योनि कुठली, आराध्य दैवत,वृक्ष आणि घातवार/नक्षत्र/संस्थळ इत्यादी सापडेल. मार्जारयोनि ( म्हणजे मार्जारकुलोत्पन्न आळशी शिंव्व रास) असल्यास श्रेणी देण्याची सुविधा आयती असते पण ती वापरत नाही असे एक बिनाविदासांगोवांगी निरीक्षण आहे.
हे प्रकरण माहीत नव्हतं.
हे प्रकरण माहीत नव्हतं.
हल्लीच फार्मर्स मार्कटात मेक्सिकन माणसाच्या स्टॉलवर चिंचेचं सरबत मिळालं. चिंचेचा कोळ, साखर आणि पाणी. कोकम सरबतासारखंच. त्यात जिऱ्याची पूडही छान लागेल, असं लगेच माझ्या भारतीय मनानं अवांतर केलं. आता मुहूर्त शोधून, दुकानात चिंचा शोधून (आमच्याकडे अमेरिकी वाण्याकडे कधीमधी चिंचा मिळतात) चिंचांचं सरबत बनवून बघेन म्हणत्ये.
अल्लोळीबल्लोळी
मी कोल्हापूरचा. हुबळीतही कांही काल होतो. या पदार्थाला आम्ही 'चिंचेचा कुट्टा' म्हणत असू.