आजचे दिनवैशिष्ट्य - १७

आधीच्या धाग्यात १००+ प्रतिसाद झाल्यामुळे नवा धागा काढला आहे.

Taxonomy upgrade extras: 
field_vote: 
0
No votes yet

अरे .. गदिमांना विसरले काय तुम्ही लोकं?

१) रम्य ही स्वर्गाहून लंका
https://m.youtube.com/watch?v=juq16lSm6KA&feature=youtu.be

२) धुंद मधुमती
https://m.youtube.com/watch?v=0SIOaIbL84E

३) जीवलगा कधी रे ...
https://m.youtube.com/watch?v=00eMksT4tPQ

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

अरे .. गदिमांना विसरले काय तुम्ही लोकं?

.
नाय नाय. ऐसीअक्षरे हे मराठी संस्थळ आहे.
.
म्हणून आम्ही लोक हिंदी गाण्यांवरून आणि हिंदी गायिकांवरून धुळवड खेळत आहोत.
.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

गदिमांना विसरले काय तुम्ही लोकं?

काल ऐसीच्या फेसबुक खात्यातून, पानावरून आणि ट्विटरवरूनही गदिमांचा उल्लेख केला होता.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

मनीषा,

तुम्ही उद्धृत केलेल्या सुभाषिताचे शुद्ध रूप आहे ते असे --

तैलाद्रक्षेत् जलाद्रक्षेत् रक्षेत् शिथिलबंधनात् ।

मूर्खहस्ते न दातव्यमेवं वदति पुस्तकम् ॥

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

एक मराठी असामी

बड्डे : अभिनेत्री आशा पारेख (१९४२)

.

.
.
.
राजेंद्रकुमार बरदाश्त करायची तयारी असेल तर हे गाणं बरं आहे. अगदीच काही वाईट नाही.
.
लताद्वेष्ट्यांनी चेंज म्हणून सुमन कल्याणपूर चं गाणं ऐकावं.
.

.
.

.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

पुणे आकाशवाणी व विविध भारतीचा धोबी घाट होऊन युगं लोटली. नवीन टुकार एफ. एम. चॅनेल्सच्या तुटपुंज्या संग्रहातल्या सुमार गाण्यांत लक्षवेधक असं काही नाही. त्यामुळे रेडिओ हा माझ्यासाठी आकाशवाणी पुणे केंद्र किंवा व विविध भारती हीच दोन केंद्रं असतात.
नक्की रेडिओ ऐकण्याची वेळ म्हणजे कामावर जाताना - परत घरी येताना. एरवीही आठवड्यात एकदा (वार - वेळ नाही सांगता येणार) गदिमांच्या एकेका गीताचा आस्वाद - निरुपणच म्हणावं असं शंकर अभ्यंकर सांगत आणि मग ते गाणं कडव्याकडव्याने लावत. त्यातलं शेवटचं ३० सप्टेंबरला होतं. एकूण चांगला होता तो कार्यक्रम.

१ ऑक्टोबर उजाडला आणि गदिमा जन्मशताब्दीच्या गंगेत ज्याने त्याने हात धुवून घेतले. एकेका गाण्याचं प्रायोजकत्व !! शेंडेफळ कन्येच्या त्याच आठवणी अनेकवार.
कहर म्हणजे संध्याकाळी दुसऱ्याच कोणाच्या तरी आवाजात - आधी सांगितलं असलं तरी लक्ष नव्हतं आणि नंतर नाव सांगितलं नाही - "स्वये श्रीरामप्रभू ऐकती" हे गाणं अत्यंत बेसूर, शब्दोच्चार ढिसाळ, काही ठिकाणी विपर्यस्त. आणि स्टुडिओत उद्घोषकाने अजीर्ण होऊन कान बंद केले असावेत नाही तर अख्खा कार्यक्रमच आयता आयात असावा त्यामुळे मधे पडून गाणं थांबवणं शक्य नसावं. छळ होता ते गाणं ऐकणं म्हणजे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

वूडहाऊस, मारिओ पुझो, फुको, कलाम, नारायण सुर्वे कसल्या कसल्या सॉलिड भारी माणसांचा जन्मदिवस आहे आज!!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*****************
मेरी मोटी है खाल, लेकीन नाजूक है दिल‌!!
हाकुना मटाटा!!
*****************

https://lh3.googleusercontent.com/wKuGshU3k0RJB6qDxxXQKwqHWmnTWgnLXZqGkk3pPUcJ6yy7q8Pr3aWGGB8iqj8obKVxvZeD7JHBfemek8kBYaXw1N8qW0nHWx-e4ouWgYXbeI5iGH8sdEpKcJvZC9_e8arKUXWl9n6X1R6AgPosayZfig1tjrfZCCU5zJs12slAT98lz-38nX5nYCfUflfcjrOmwqtgithN6eVR_sJNGV1ppDAIvq-7opHma7GypbXBfF8pu_ZVlUcIHf5ZzKz4Ig7kPdvQ6k_SVpc8r1pY5U0sp8LWlGB7dceIs4WetRhavib2-4TJsGU-wIk4YQGOSOXaJF_htc1poZL1eKlBDUbtpxBLjrnUpMc2f-QF8fXIMDTxLY8n66ETbfkjT-jqFw29jVeSClnLdAaGNBfxgxWS9tMe2A2kqKQYztkBLCJYt7vC0wwC8yytguACavt7bE2VNnxlQ_jnPgyNNFA1HT-KRQHeggz8NMvnFuzQwnMvLmzIKg8fFfZtv7-nQz3kyHQQZis7LiwwbLSuBcHAVeAlyerc0eLvgu3j_QJSBWhyx6S6BdI6E8Qb1zBazNq5w-xzgyU9R3aN4pnx40cBJ3d3ItnNgG_JLrK_OGQ8lHSryXtlJyu3F6R6tFjI4O5T=w666-h770-no

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

गाणे अप्रतिम आहे. मूळ कवितेत “मोडक्या” ऐवजी “मुडद्या” असा रोखठोक शब्द योजला आहे ह्मणे!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक1
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

रात्रंदिन आह्मां युद्धाचा प्रसंग
अंतर्बाह्य जग आणि मन….

मुडद्या, नाही 'मोडक्या संसाराची' असंच आहे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

नितीन पालकर

गोड मराठी गाणं लावलं आहे बोर्डावर. अभिनय किती गोड, गाणं किती श्रवणीय. अनेक धन्यवाद. यु मेड माय डे!!

प्रेमा, काय देऊ तुला ? भाग्य दिले तू मला

प्रीतीच्या या पाखराचे रत्नकांचनी पंख देऊ का
देऊ तुला का हर्षगंध हा जीव फुलातून मोहरलेला
.
या हृदयीच्या जलवंतीची निळी ओढणी तुला हवी का
रूप मोहिनी लावण्याची हवी तुझ्या का चंद्रकलेला
.
मोहक सुंदर जे जे दिसते, तूच तयांचा जन्मदाता
घेशील का रे माझ्याकरिता अधरीच्या या अमृताला
.
गीत - पी. सावळाराम
संगीत - वसंत प्रभू
स्वर - लता मंगेशकर ((कलाकार : सिमा देव)
चित्रपट - शिकलेली बायको (१९५९).

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

लेखक कार्ल सेगन

सेगनाचार्यांना अभिवादन!!
केवळ लेखक म्हणणे ही कार्ल सेगनची बोळवण करणे वाटते. त्याचे काम किती विविधांगी, मूलभूत स्वरूपाचे होते याची कल्पना अनेकांना असेल. खगोलतज्ज्ञ, सायन्स एज्युकेटर, तत्वचिंतक, विवेकवादी कार्यकर्ते असे अनेकविध आयाम त्यांच्या व्यक्तिमत्वाला होते असे वाटते.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*****************
मेरी मोटी है खाल, लेकीन नाजूक है दिल‌!!
हाकुना मटाटा!!
*****************

सेगनचा विवेक आता डॉकिन्सच्या जमान्यात आणखी उठून दिसतो.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

---

सांगोवांगीच्या गोष्टी म्हणजे विदा नव्हे.

'सारे जहाँ से अच्छा'कार कवी इकबाल (१८७७) (९ नोव्हेंबर - जन्मदिवस)

बायेनीचान्स 'चीनो अरब हमारा'कार कवी इक्बाल म्हणायचे आहे काय?

..........

बोले तो, वरिजनल 'चीनो अरब हमारा'. साहिरचे विडंबन नव्हे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

लेखक केशव मेश्राम (१९३७)

फक्त लेखक? मेश्राम मूळचे कवि ना!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*****************
मेरी मोटी है खाल, लेकीन नाजूक है दिल‌!!
हाकुना मटाटा!!
*****************

नाटककार यूजीन आयोनेस्को (१९०९)

"खुर्च्या..." चा लेखक, राईट?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

आधी रोटी खाएंगे, इंदिरा को जिताएंगे !

आणि गेंडासुद्धा.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

- चिंतातुर जंतू Worried
"ही जीवांची इतकी गरदी जगात आहे का रास्त |
भरती मूर्खांचीच होत ना?" "एक तूच होसी ज्यास्त" ||

सोनाली शेरतुकडे स्टारर ना? त्याचा लेखक 'उसनेस्को' असा दिलाय मूळ स्रोतांत.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

********
It is better to have questions which don't have answers, than having answers which cannot be questioned.

नादिरा - जन्मदिन (५ डिसेंबर)

मान मेरा एहेसान, अरे नादान,
के मैने तुझसे किया है प्यार, मैने तुझसे किया है प्यार्
मेरे नजरकी धूप ना भरती रुप तो,
तेरा हुस्न हुवा बेकार .... मैने तुझसे किया है प्यार्

https://www.youtube.com/watch?v=vy-Gd2bbb4w
.
आन हा सिनेमाही छान होता.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

बोले तो हाच का? (सहज शोधला.)

पण विकी तर याची जन्मतारीख १५ सप्टेंबर सांगतोय; १५ डिसेंबर नव्हे.

बादवे, 'रोशफूको' बोले‌ तो जर Rochefoucauld असेल, तर मग 'रास्तारोको' म्हणजे काय Rastaroucauld काय?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी1
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

हाच तो. चूक दुरुस्त केली आहे.

'रास्तारोको' म्हणजे काय Rastaroucauld काय?

Rastaroucauld - रास्तारूको 'रोको' नव्हे

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

- चिंतातुर जंतू Worried
"ही जीवांची इतकी गरदी जगात आहे का रास्त |
भरती मूर्खांचीच होत ना?" "एक तूच होसी ज्यास्त" ||

अंमळ चुकलेच.

Rastarocauld‌ म्हणू या.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१८५१ : रूरकी येथे भारतातली पहिली मालगाडी धावली.

रुड़की.

बाकी चालू द्या.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

स्वातंत्र्यसैनिक व पाकिस्तानचे संस्थापक मुहम्मद अली जीना (१८७६)

'पाकिस्तानचे संस्थापक' इथवर ठीक आहे, परंतु 'स्वातंत्र्यसैनिक' कशापायी? स्वातंत्र्यलढ्यात त्यांचे नेमके योगदान काय?

'ख्रिसमसला जन्मलेला आणि ९/११ला मरण पावलेला महात्मा' इतकेच म्हणू या फार तर.

राष्ट्रीय दिन / स्वातंत्र्यदिन - कैद-ए-आझम दिन (पाकिस्तान)

कैद-ए-आझम नव्हे. काइद-ए-आझम (किंवा कायदेआझम). काइद बोले तो नेता. आझम बोले तो ग्रेट. कायदेआझम यानी कि थोर नेता.

(खरे तर क़ाइद-ए-आझम. क़ाइदमधला क़ नरड्यातला आहे.)

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

त्याला महात्मा तरी का म्हणायचे? टिळकांचे वकीलपत्र एकदोनदा घेतले इथवर म्हणायचे तर म्हणू बापडे, पण त्यापलीकडे नाही....

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

माहिष्मती साम्राज्यं अस्माकं अजेयं

येथे महात्मा हे व्याजोक्तिपूर्वक/व्याजस्तुतिपर/सार्क्यास्टिकत्वेकरून म्हटलेले आहे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

२१ फेब् - सूर्यकांत त्रिपाठी 'निराला' यांचा जन्मदिवस -
'यमुना के प्रति' ही नितांत सुंदर कविता -
https://www.anhadkriti.com/suryakant-tripathi-nirala-yamuna-ke-prati

यमुने, तेरी इन लहरों में
किन अधरों की आकुल तान
पथिक-प्रिया-सी जगा रही है
उस अतीत के नीरव गान?
बता कहाँ अब वह वंशी-वट?
कहाँ गये नटनागर श्याम?
चल-चरणों का व्याकुल पनघट
कहाँ आज वह वृंदा धाम?
कभी यहाँ देखे थे जिनके
श्याम-विरह से तप्त शरीर,
किस विनोद की तृषित गोद में
आज पोंछती वे दृगनीर?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

चित्रकार जॉर्जिया ओ'कीफ यांची चित्रे फार आवडतात. अतिशय व्हायब्रंट असतात. चिंता आपल्या या चित्रकाराविषयी माहीती असल्यास इथे जरुर शेअर करावी.

https://images.curiator.com/images/t_x/art/r0stnoas5yahcrm3xa5t/georgia-okeeffe-pink-ornamental-banana-1939.jpg
.
https://images-na.ssl-images-amazon.com/images/I/71iWq-fcnoL.jpg
.
अनेकदा समीक्षकांनी तिच्या फुलांच्या चित्रांना, 'स्त्रीचे लैंगिक अवयव' असा रंग दिला. निदान त्यांना ती चित्रे तशी जाणवली. त्यांची चूक नाही खरच तशी वाटतात. परंतु १९४३ मध्ये तिने स्पष्ट केले की लोक/चाहते/समीक्षक, तिच्या फुलांच्या चित्रांवरती स्वत:च्या समजूती आरोपित करत आहेत. त्यांना ती चित्रे स्त्रीच्या लैंगिक अवयवांसम वाटतात.पण ती त्या धारणेशी संमत नाही.
.

https://whitney.org/uploads/image/file/104770/large_okeeffe_series_i_no_4.jpg
.
https://www.okeeffemuseum.org/wp-content/uploads/2016/11/02886.jpg

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

ब्रेकिंग बॅडमुळे हे नाव पहिल्यांदा ऐकलं.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

आधी रोटी खाएंगे, इंदिरा को जिताएंगे !

मग सांता फेला गेलो होतो तेव्हा बरा अर्धा इतिहासाच्या संग्रहालयात आणि मी जॉर्जिया ओ'कीफच्या चित्रप्रदर्शनाला, असा बेत केला. त्या संग्रहालयाचा हा दुवा.

शुचे, जॉर्ज सरोवराची तिनं काढलेल्या चित्रांमधले रंग एवढे भडक नाहीत.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

---

सांगोवांगीच्या गोष्टी म्हणजे विदा नव्हे.

https://img.huffingtonpost.com/asset/58ee3e181800002100b5f41c.jpeg?cache=ifojlcimf6&ops=1910_1000

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१. ती मुलगी आता बैलासमोरून (खरे तर सांडासमोरून) हलवली आहे. आता एनवायएसईच्या बिल्डिंगीसमोर, एनवायएसईच्या बिल्डिंगीकडे तोंड करून उभी असते. (मागच्याच आठवड्यात पाहून आलो.) (बातमी)
२. (त्या सांडाखाली झुकून) त्या सांडाच्या गोट्यांना हात लावून त्या अवस्थेत फोटो काढून घेणे ही एक टूरिष्टी प्रथा आहे. देवळासमोर देवाच्या (किंवा नंदीच्या) दर्शनासाठी लागणार नाही, असली हीऽ मोठ्ठी लाईन लागते त्या सांडाच्या मागच्या बाजूस, या कारणाकरिता. (दुवा)

(पुढील परिच्छेद विकीवरून.)

In addition to having their pictures taken at the front end of the bull, many tourists pose at the back of the bull, near the large testicles "for snapshots under an unmistakable symbol of its virility."[22] According to a Washington Post article in 2002, "People on The Street say you've got to rub the nose, horns and testicles of the bull for good luck, tour guide Wayne McLeod would tell the group on the Baltimore bus, who would giddily oblige."[23] A 2004 New York Times article said, "Passers-by have rubbed—to a bright gleam—its nose, horns and a part of its anatomy that, as Mr. Benepe put it gingerly, 'separates the bull from the steer.'"[5] A 2007 newspaper account agreed that a "peculiar ritual" of handling the "shining orbs" of the statue's scrotum seems to have developed into a tradition. One visitor, from Mississippi, told the Tribeca Trib she did it "for good luck", and because "there's a kind of primal response when you see something like that. You just have to engage it."[7] The enthusiastic reaction to the sculpture continues into the darker hours. "I've seen people do some crazy things to that bull", said a souvenir vendor, "At night sometimes, when people have been drinking, I’ve seen them do stuff to that bull that you couldn’t print in a newspaper."[7]

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

आज डाउन सिंड्रोम डे आहे वाटतं. आज मोजे विजोड घालायचे असतात. A conversation starter. आणि मग त्या संवादातून लोकांना, मित्र मैत्रिणिंना डाउन सिंड्रोमबद्दल जागरुक करायचे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

लोकांना मोजे दिसतात?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

---

सांगोवांगीच्या गोष्टी म्हणजे विदा नव्हे.

हाहाहा लॉजिके.पण आमच्या ऑफिसच्या इमेलमध्ये तसेच लिहून पाठवले होते Sad

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

...कॉलेजवयीन तरुण होतो. तेव्हा (त्या वयात) बरी वाटायची ही/असली गाणी. आता स्टुपिड वाटतात.

(खरे तर तेव्हाच स्टुपिड वाटायला पाहिजे होती. आत्यंतिक पर्पज़शून्य गाणी. कदाचित आमच्या तत्कालीन पर्पज़शून्य, अक्कलशून्य तथा यूसलेस आयुष्याचे प्रतिबिंब म्हणूनही भावत असतील त्या काळी, कोण जाणे. आजची तरुण पिढी ही असली गाणी खपवून घेईल, याबद्दल प्रचंड साशंक आहे. असो चालायचेच.)

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक1
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

http://aisiakshare.com/node/2760
अज्ञेय यांचे संपूर्ण नाव ( सच्चिदानंद वात्स्यायन ) माहीत नव्हते. ते आज कळले.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

मॉडेल लिझा रे (१९७२)

ही बोले तो बाँबे डाइंगचे टॉवेल गुंडाळून नागडी बसायची, तीच ना?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

आंघोळीला जाताना टॉवेलच्या आत नागडे असणे सर्वसामान्यच नव्हे काय ?म्हणजे ... नऊवरीवरून टावेल गुंडाळलेली लिसा रे दिसली तर संस्कृती बुडणार नाही का ?
परंपरेनुसार आंघोळीला जाताना टावेलच्या आत नागडे असणे असेच रितीनुसार होईल.
कसें ?

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी1
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

आक्षेप असा काहीच नाही. (आमचा कशाबद्दल आक्षेप असणार?) फक्त, वस्तुस्थिती नोंदविली, इतकेच.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

पुलित्झर कंपनीचा जनक जोसेफ पुलित्झर (१८४७)

ही कुठली कंपनी ब्वॉ?

(आपल्याला बायेनीचॅन्स 'पुलित्झर पारितोषिका'चा जिक्र करावयाचा होता काय?)

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१७३१ : सातारचे शाहूराजे आणि कोल्हापूरचे संभाजीराजे यांच्यात वारणेचा तह होऊन स्वराज्याचे दोन भाग झाले.

अभिवादन.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

स्मरण
संगीतकार अनिल विश्वास (मृत्यू : ३१ मे २००३)

विश्वास, की बिस्वास?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

बिस्बास

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

--------------------------------------------
ऐसीव‌रील‌ ग‌म‌भ‌न‌ इत‌रांपेक्षा वेग‌ळे आहे.
प्रमाणित करण्यात येते की हा आयडी एमसीपी आहे.

...उच्चारी 'बिश्शाश' असायला हवे, नै?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

करेक्ट.... बिश्शाश

"बॉब बिस्सास" अशी कहानी पिच्चरमधील सुपारीकिलर स्वत:ची ओळख करून देतो.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

--------------------------------------------
ऐसीव‌रील‌ ग‌म‌भ‌न‌ इत‌रांपेक्षा वेग‌ळे आहे.
प्रमाणित करण्यात येते की हा आयडी एमसीपी आहे.

वाह!!! 'कालीघटा छाये मोरा जिया तरसाये .....' गाणे बोर्डावर लावले आहे
............. नूतनचे डोळे पहात रहावे. संपूर्ण अभिनय ताकदीचा आहेच पण डोळे तर इतके बोलके!!!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

नूतन - जन्म ४ जून्

बहुनि मे व्यतीतानि जन्मानि तव चार्जुन|

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१७९१ - शनिवारवाड्याला पहिली आग लागली.

यावरून सहज कुतूहल: ब्रिटिशपूर्व हिंदुस्थानात वेगवेगळ्या काळी अग्निशमनाकरिता नागरी/सार्वजनिक व्यवस्था काय होती? पेशवेकाळात? शिवछत्रपतींच्या काळात? सातवाहनकाळात? मौर्यकाळात? वेदकाळात?

जसे, पोलिसांच्या ठिकाणी कोतवाल, राजाचे शिपाई किंवा तत्सम काही वेळोवेळी असावेच. पण मग तसे पाहायला गेले, तर घरांना, इमारतींना इ. आगी लागणे (आणि त्यातून अपरिमित नुकसान होणे - केवळ आग लागलेल्या मूळ इमारतीचेच नव्हे, तर एका इमारतीची आग इतर इमारतींना पसरत जाऊन संपूर्ण मोहल्ल्याचे) ही बाब तर गेला बाजार जगातल्या सर्वात जुन्या व्यवसायाइतकी तरी जुनी असावी; चार मानवे टोळ्यांसह भटकायची सोडून एका ठिकाणी वस्ती करून राहू लागल्यापासूनची ही सामायिक समस्या असावी. मग त्या परिस्थितीत, राज्ये, नगरव्यवस्था वगैरे स्थापन होऊ लागल्यापासून अग्निशमनाची काही सार्वजनिक व्यवस्था न ठेवता, स्वत:च्या मालमत्तेस आग लागल्यास तिच्या निवारणाची डोकेदुखी त्या पीडितावर ढकलणे हे सयुक्तिक वाटत नाही; किंबहुना, आगीच्या बंबवाल्याचा व्यवसाय हा जगातल्या पुरातनतम व्यवसायाइतकाच पुरातन नसण्याचे काहीच कारण दृग्गोचर होत नाही. आणि म्हणूनच, वेदकाळातच मोठमोठे शोध लावलेल्या आपल्या या थोर संस्कृतीत आदिम स्वरूपात का होईना, परंतु इतकी मूलभूत सुविधा उपलब्ध होण्याकरिता युरोपियनांच्या आगमनाची वाट पाहावी लागली, हे पटत नाही. सबब, या भारतवर्षात वेगवेगळ्या कालावधींत अग्निशमनाच्या नागरी सुविधा कशा प्रकारच्या होत्या, हे जाणून घ्यायला आवडेल.

अशा प्रकारची काही माहिती कोणास आहे काय? किंवा कोठे मिळू शकेल? ('काळ उघडा करणारी पुस्तके'-टैप सदरांसाठी हा चांगला संशोधनविषय आहे.)

----------

नागरी रुग्णवाहिका-सुविधेबद्दल (बोले तो, गंभीरपणे आजारी झालेल्या रुग्णास बैलगाडीवर घालून का होईना, परंतु शक्य तितक्या त्वरित जवळच्या वैद्याकडे घेऊन जाण्याची नागरी व्यवस्था - जिला निरोप्याकरवी वर्दी देऊन त्वरित पाचारण करता यावे.) पुढच्या खेपेस विचारेन. (तेही कुतूहल आहेच.)

यात अलेक्झांडरास गणू नये. तो हिंदुस्थानात आगी लावण्याकरिता आलेला असू शकेल, परंतु हिंदुस्थानातील अग्निशमन हे त्याच्या अजेंड्यावर खचितच नसावे.

नाही, सीरियसली!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक1
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१८९३ - द. आफ्रिकेतील आगगाडीत तिकीट काढून पहिल्या वर्गात बसलेल्या गांधींजींनी वंशभेदाचा कायदा मोडून सविनय कायदेभंग केला. त्याबद्दल त्यांना गाडीबाहेर काढले गेले.

हे धादान्त खोटे आहे!

बोले तो:

- महात्मा गांधी द. आफ्रिकेतील आगगाडीत तिकीट काढून पहिल्या वर्गाच्या डब्यात बसले: - हे सत्य आहे.
- दक्षिण आफ्रिकेत त्यावेळी वंशभेदाचा कायदा होता: - पहिल्या वर्गाच्या डब्यात गौरेतरवर्णीयाने बसू नये, असा कागदोपत्री कायदा होता, किंवा कसे, याबद्दल खात्रीशीर कल्पना नाही. (अन्यथा, मुळात त्यांना पहिल्या वर्गाचे तिकीट विकलेच कसे गेले, असा प्रश्न पडतो.) मात्र, तत्कालीन तद्देशीय सामाजिक परिस्थितीस अनुसरून, तसे करण्याचे अलिखित दुष्परिणाम तसे करणाऱ्यावर होत असावेत, हे गांधीजींच्या अनुभवावरून स्वयंसिद्ध आहे. हे अलिखित दुष्परिणाम कायद्यास धरून असतीलही, किंवा नसतीलही. मात्र, ते कायद्यास धरून नसावेत, असे जरी मानले, तरीही, कायद्याची अंमलबजावणी करण्याची जबाबदारी ज्यांच्यावर आहे, अशांचाच जर या प्रथेत सहभाग असेल, आणि/किंवा पीडितांप्रति त्यांची सहानुभूती नसेल, तर असे दुष्परिणाम हे कायद्यास धरून नसले, तरीही पीडिताच्या दृष्टीने त्याने काही फरक पडू नये; पीडितास फटका तरीही बसणारच. वंशभेदाचा सरसकट कायदा कागदोपत्री कदाचित नसेलही; वेगवेगळे विशिष्ट कायदे कदाचित वंशभेदमूलक असतील किंवा नसतील, किंवा त्यांची अंमलबजावणी कदाचित वंशभेदात्मक रीतीने होत असेल. ते काहीही असो, परंतु सामाजिक रूढींवर तथा समाजव्यवस्थेवर वंशभेदात्मक विचारसरणीचा पगडा होता, हे निश्चित. त्यामुळे, टू दॅट एक्स्टेण्ट, 'दक्षिण आफ्रिकेत त्यावेळी वंशभेदाचा कायदा (इन लेटर कदाचित नसला, तरीही इन स्पिरिट) होता', हा मुद्दा ग्राण्ट करावयास मी तयार आहे.
- वंशभेदाचा (कदाचित अलिखित) कायदा मोडल्याबद्दल गांधीजींना गाडीबाहेर काढण्यात आले: - हे सत्य आहे.

मात्र:

- पहिल्या वर्गाचे तिकीट काढून नि त्यानंतर पहिल्या वर्गात बसून वंशभेदाचा कायदा मोडून गांधीजींनी सविनय कायदेभंग केला: हे अजिबात खरे नाही. पहिल्या वर्गाचे तिकीट काढण्यामागे गांधीजींचा उद्देश बाकी काहीही असो, परंतु एका अनिष्ट कायद्याच्या निषेधार्थ जाणूनबुजून कायदा मोडून सविनय कायदेभंग करणे हा त्यांचा उद्देश खचितच नसावा. (किंबहुना, या प्रवासास सुरुवात करण्यापूर्वी, आपल्या या कृत्यातून एखाद्या अनिष्ट कायद्याचा वा अन्याय्य अलिखित नियमाचा भंग होऊ शकेल, हे गांधीजींच्या गावीही नसावे, असे मानावयास जागा आहे.) त्यामुळे, हा गांधीजींचा 'अडवलीस तू सीट बूडभर, अन्यायाचा खचला पाया' मोमेंट खचितच नव्हता, असे म्हणावेसे वाटते. (तसला मोमेंट बऱ्याच वर्षांनंतर, दांडीयात्रेच्या वेळेस आला. ते जाणूनबुजून केलेले कृत्य होते. आगगाडीतून फेकले जाण्याचा प्रसंग हा फार फार तर 'आलिया भोगासी असावे सादर' मोमेंट होता.)

सबब, गांधीजींबद्दल आणि त्यांच्या सविनय कायदेभंग चळवळीबद्दल संपूर्ण आणि नितांत आदर राखूनसुद्धा, वाट्टेल ते नसते पराक्रम गांधीजींच्या नावावर खपवून देऊ नका, असे कळकळीने सांगावेसे वाटते. असल्या असत्य दाव्यांतून गांधीजींचा रेझ्युमे एंबेलिश करण्याने गांधीजींची थोरवी वाढत नसून, गांधीद्वेष्ट्यांच्या वाइल्डेस्ट वेटड्रीम्समध्येसुद्धा होणार नाही, असा त्यांचा अनादर होतो. तेव्हा, कृपया आवरा!

इत्यलम्|

----------

बहुधा, पहिल्या वर्गाचे तिकीट (काढू शकणाऱ्या, आणि) काढणाऱ्या कोणत्याही सामान्य मनुष्याचे पहिल्या वर्गाचे तिकीट काढण्यामागे जे-जे म्हणून उद्देश असू शकतात, त्यांपैकीच एक किंवा एकाहून अनेक उद्देश गांधीजींचेही असावेत, असा आमचा कयास आहे. बोले तो: कम्फर्ट; परवडते आहे, तर का नाही; प्रवास करेन, तर स्टाइलमध्ये करेन; कदाचित स्टेटससुद्धा. यात अन्यायाचा निषेध करण्याकरिता औट-ऑफ-द-वे जाऊन तिकीट काढणे हे कोठेही येत नाही, याची कृपया दखल घ्यावी.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

पहिला सविनय कायदेभंग बहुधा पासेस जाळण्याच्या प्रसंगी* केला असावा.

*सदर प्रसंग श्री. रिचर्ड अटेनबरा यांनी निर्माण केलेल्या सिनेमातून आम्हांस कळला. अन्यथा गाडीतून फेकणे ते १९१९ ची असहकार चळवळ या मधल्या काळात गांधी काय करीत होते याची आम्हांस काहीच कल्पना** नव्हती.
**आपणास विज्ञान शाखेत*** जायचे असून इतिहास, भूगोल वगैरे विषय हे त्या मार्गातली धोंड**** आहे अशी आमची समजूत होती/समजूत करून देण्यात आली होती.
*** यात आपल्या देशातील थेरडेशाहीचा काही हात नव्हता हे येथे नमूद करून ठेवतो.
**** "स्त्री ही मोक्षाच्या मार्गातील धोंड आहे" या चालीवर वाचावे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

--------------------------------------------
ऐसीव‌रील‌ ग‌म‌भ‌न‌ इत‌रांपेक्षा वेग‌ळे आहे.
प्रमाणित करण्यात येते की हा आयडी एमसीपी आहे.

उल्लेखनीय तळटिपा या नेहमी आकडेसंपृक्त असतात ना थत्ते....

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक1
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

आकड्यांऐवजी ॲस्टेरिस्कमालिका ही जुनी पद्धत झाली. त्यातूनच कालांतराने आकड्यांची प्रथा इव्हॉल्व्ह झाली. त्यामुळे, थत्त्यांच्या ॲस्टेरिस्का ग्रँडफादर करावयास प्रत्यवाय नसावा.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

तळटीपांमुळे मूळ मुद्दा "पहिला सविनय कायदेभंग बहुधा पासेस जाळल्याच्या प्रसंगी केला" हा दुर्लक्षित झाला त्यामुळे तळटीपांचा वापर उगाच करू नये हे दिसून आले.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

--------------------------------------------
ऐसीव‌रील‌ ग‌म‌भ‌न‌ इत‌रांपेक्षा वेग‌ळे आहे.
प्रमाणित करण्यात येते की हा आयडी एमसीपी आहे.

दोन वर्षांपूर्वी लक्षात आणून देऊनसुद्धा ही धडधडीत थाप या सदरातून पुनश्च, जशीच्या तशी ठोकण्यात आलेली आहे, याबद्दल हे सदर चालविणाऱ्यांचा निषेध!

पाट्या टाकल्यासारखेच जर चालवायचे असेल, तर हे सदर ताबडतोब बंद करावे, अशी 'ऐसी' व्यवस्थापनास कळकळीची विनंती.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

२७ जून
जन्मदिवस : लेखक बंकिमचंद्र चटर्जी (१८३८)

‛चटर्जीं’ची काल (26 जूनला) जयंती साजरी झाली ना? की खरी आज आहे? म्हणजे काल मी तसं रेडीओवर (FM Goldवर) काल होती म्हणून ऐकलं होतं.

काही संदर्भ ‛26 जून’ तर काही संदर्भ ‛27 जून’ सांगताना दिसत आहेत. म्हणजे अजूनही याबाबत संदिग्धता आहे का?

‛ब्रिटॅनिका’वर जन्मदिनाच्या 26जून किंवा 27जून अशा दोन्ही तारखा सांगितल्या आहेत.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

डबक्यातला दीर्घ ‘वि’चारी…

पृथ्वी अपभू स्थितीत (लंबवर्तुळाकार भ्रमणामुळे सूर्यापासून सर्वात जास्त अंतर - १५ कोटी २० लाख कि.मी.)

‛अपभू’ हा शब्द मराठीत तरी इथे योग्य वाटत नाही. तो इंग्रजीतील apogee या शब्दाला पर्याय म्हणून जरी पुढे आला असला आणि त्याचा अर्थ ‛खगोलीय वस्तुंमधील जास्तीत जास्त अंतराची स्तिथी’ असा जरी बिनचूक असला तरी त्याचा शालेय शिक्षणातील अर्थ ‛चंद्राची पृथ्वीपासून जास्तीत जास्त अंतरावर असलेली स्थिती’ असा आहे. थोडक्यात, चंद्र-पृथ्वी संदर्भात ‛अपभू’ (apogee) हा शब्द वापरला जातो; तर अशाच प्रकारे पृथ्वी-सूर्य संदर्भात ‛अपसूर्य’ (aphelion) हा शब्द वापरला जातो.

मोल्सवर्थ शब्दकोशानुसार apogee म्हणजे उच्च आणि aphelion म्हणजे मंदोच्च असा स्पष्ट अर्थ सांगितला आहे. मराठीत पर्याय म्हणून हा संदर्भ इथे जास्ती योग्य वाटतो.

व्युत्पत्तीच्या दृष्टीनेही apogeeचा (अपभू/उच्चचा) अर्थ काढायचा झाला तर ‛पृथ्वीपासूनचा त्याच्या कक्षेतील लांबचा बिंदू किंवा तशी स्थिती’ असा व aphelionचा (अपसूर्य/मंदोच्चचा) अर्थ काढला तर ‛सूर्यापासूनची त्याच्या कक्षेतील लांबचा बिंदू किंवा तशी स्थिती’ असा येईल.

थोडक्यात इथे अपसूर्य/मंदोच्च असा शब्द जास्ती योग्य राहील.

चू.भू.द्या.घ्या.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

डबक्यातला दीर्घ ‘वि’चारी…

चंद्र उप/अपभू असतो, आणि पृथ्वी उप/अपसूर्य. इ. सहावी भूगोल. मी एका शिक्षकांची जवळपास नोकरी घालवलेली हा वाद घालून. (सहावीतच, अर्थातच.)

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

Hope is for sissies.

संगीतकार मदन मोहन

https://youtu.be/p5zG33Jll14

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

चंद्रावर माणसानं पाऊल ठेवल्याला आज ५० वर्षं पूर्ण झाली. योगायोगानं आज खंडग्रास चंद्रग्रहणही होतं.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

---

सांगोवांगीच्या गोष्टी म्हणजे विदा नव्हे.

याबद्दल अनेकदा वाचलं. चंद्रावर उतरेपर्यंतचा घटनाक्रम नीट समजतो.

परत येताना चंद्राच्या पृष्ठभागावरुन परतीचं उड्डाण, त्या मॉड्युलने चंद्राभोवती फिरत राहिलेल्या मॉड्युलला जाऊन मिळणं, मनुष्याचं या मॉड्युलमधून त्या मॉड्युलमध्ये स्थानांतरण.. आणि परत पृथ्वीकडे प्रयाण.. या परतीच्या प्रवासात चंद्र हे लॉन्च होण्याचं ठिकाण असूनही आवश्यक ती अचूकता आणि नॅविगेशन कसं जमवलं ते नीट समजून घ्यायचंय. व्हिडीओ वगैरे शोधावे लागतील.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१४८७ : नेदरलंड्समधल्या लीरवार्डन गावातल्या गावकऱ्यांनी परदेशी बिअरवर बहिष्कार घातला.

हे दिनविशेषात येण्याइतकं महत्वाचं का म्हणे?

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*****************
मेरी मोटी है खाल, लेकीन नाजूक है दिल‌!!
हाकुना मटाटा!!
*****************

फ्रिझीलँडची राजधानी आहे.स्वतःला सर्वात शाने समजणारे लोक.
पेठेत शोभतील असे फ्रिजी.
बाकी माहीत नाही.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

हे दिनविशेषात येण्याइतकं महत्वाचं का म्हणे?

एकोळी दिनविशेषात हे सांगता येणं कठीण आहे, पण ह्याला आजच्या 'स्थानिक उद्योजक / शेतकरी / उत्पादक वगैरे टिकावेत ह्यासाठी परकीय उत्पादनांवर बंदी / निर्बंध घालावेत का?' ह्या वादांचा संदर्भ आहे. ह्या प्रकारच्या प्रश्नावरून दंगा होऊ शकतो ह्याचं हे खूप जुनं (कदाचित इतिहासात नोंदलेलं पहिलंच) उदाहरण आहे.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

- चिंतातुर जंतू Worried
"ही जीवांची इतकी गरदी जगात आहे का रास्त |
भरती मूर्खांचीच होत ना?" "एक तूच होसी ज्यास्त" ||

हे दिनविशेषात येण्याइतकं महत्वाचं का म्हणे?

डच माणसाने बियरवर बहिष्कार घालणं ही दुर्मीळ गोष्ट आहे.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

********
It is better to have questions which don't have answers, than having answers which cannot be questioned.

संगीतकार भूपेन हजारिका

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

१६७४ : शिवाजी महाराजांचा दुसरा तांत्रिक राज्याभिषेक

'तांत्रिक' बोले तो?

काही कोंबडी कापणे, जारणमारण मंत्र वगैरे प्रकार घडले होते काय या दुसऱ्या राज्याभिषेकात? की काही सुरापान, ओली पार्टी वगैरे?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

पहिला राज्याभिषेक रायगड वर राजधानी वसविल्या नंतर इथल्या शास्त्री,पंडितांनी केलेला आणि दूसरा काशी चे पंडित गागाभट्ट यांनी केलेला, असे आहे का?

गागाभट्टांनी म्हणे राज्याभिषेका चा विधी सिद्ध करण्या आधी अनेक पोथ्या पुराणे आभ्यासिली. कारण बऱ्याच मोठ्या काळानंतर (म्हणजे बहुदा देवगिरीचे साम्राज्य नष्ट झाल्यानंतर), एका हिंदू राजाला प्रथमच राज्याभिषेक होणार होता.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक1
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

पहिला गागाभट्टांनी वैदिक पद्धतीने केला. सिद्ध/सत्पुरुष कॅटेगरीतील एक तांत्रिक विद्येतील पारंगत गृहस्थ तेथे महाराजांचे निमंत्रणावरून उपस्थित होते. त्यांना बहुधा गागाभट्टांना किंवा जनरल वैदिक पद्धतीला मिळणारा सन्मान बघून पोटात दुखले आणि त्यांनी महाराजांना भेटून "तुम्हारे राज्याभिषेक के टैमपे ऐसे ऐसे अपशकून हुवे. मै तांत्रिक पद्धतसे राज्याभिषेक कर सक्ता, जिससे अप्शकून टळ सकते, पण तुमकू चाहिए तोईच. बाद में मेरेकू बोल्ने का नै" असे काहीसे सांगितले. त्याला वैतागून / त्यांचा अपमान होऊ नये म्हणून महाराजांनी तांत्रिक पद्धतीनेही एक राज्याभिषेक २-३ दिवसांनंतर करून घेतला.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक1
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

चित्रपट - गाईड

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

सर्वोदयी कार्यकर्ते जयप्रकाश नारायण (१९७९)

हे सद्गृहस्थ त्या वर्षी दोनदा वारले, असे अंधुकसे आठवते. (पैकी, ८ ऑक्टोबर हा कितवा मृत्यूदिवस, हे मात्र नक्की आठवत नाही. बहुधा दुसरा असावा. (चूभूद्याघ्या.))

(अवांतर: "Cowards die many times before their deaths; The valiant never taste of death but once." ही सीझेरियन शेक्सपियरोक्ती (की शेक्सपियरियन सीझरोक्ती?) या निमित्ताने उगाचच आठवून गेली.)

(अतिअवांतर: सध्याच्या काँग्रेसचा फॅन नाही; परंतु तरीही, काँग्रेसच्या राज्यात कधी इतका वाईट फॉ पा झाल्याचे आठवत नाही. (अगदी राजीव गांधींच्या राज्यातसुद्धा.) (चूभूद्याघ्या.))

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

6 डिसेंबर :


पुण्यस्मरण : चित्रकार जाँ-बातिस्त-सिमेआँ शार्दँ (१७७९), लेखक अँथनी ट्रॉलॉप (१८८२), गायक व गिटारिस्ट लेड बेली (१९४९), भारतीय घटनेचे शिल्पकार व विचारवंत भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर (१९५६), मानसशास्त्रज्ञ व विचारवंत फ्रँझ फॅनन (१९६१), लेखक अनिल बर्वे (१९८४), गायक व गिटारिस्ट रॉय ऑर्बिसन (१९८८), चित्रकार प्रभाकर बरवे (१९९५), शिल्पकार सेझार (१९९८)

इथे क्रांतिसिंह नाना पाटील add करता येतील का?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

डबक्यातला दीर्घ ‘वि’चारी…

स्वातंत्र्यसैनिक, सामाजिक कार्यकर्ते भारतरत्न सी. राजगोपालाचारी (१८७८)

बस एवढेच?

स्वतंत्र भारताचे अखेरचे गवर्नर जनरल, वगैरे काहीच नाही?

झालेच तर, मद्रास प्रांतात शैक्षणिक संस्थांत हिंदीची सक्ती करू पाहणारे मुख्यमंत्री?

अगदीच नाही, तर गेला बाजार महात्मा गांधींचे व्याही?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

त्यापेक्षा ट्रुली राईट विंग म्हणता येईल अशी स्वतंत्र पार्टी स्थापन करणारे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

आधी रोटी खाएंगे, इंदिरा को जिताएंगे !

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

१९९१ : तमिळ वाघांनी केलेल्या बॉम्बहल्ल्यात श्रीलंकेचे संरक्षण उपमंत्री ठार.
इथे लिट्टेच्या अतिरेक्यांनी असे हवे होते का? किंवा दहशतवाद्यांनी? 'ओव्हरटेक केलंय वाघाने..' सारख्या महावाक्यांमुळे हे कौतुक वाटून राहिले आहे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*****************
मेरी मोटी है खाल, लेकीन नाजूक है दिल‌!!
हाकुना मटाटा!!
*****************

७८ : बौद्ध सम्राट कनिष्काने शक संवताचा आरंभ केला.

१. बौद्ध सम्राट? कुषाण सम्राट कनिष्क असे हवे का? कनिष्काचे बौद्ध असणे इतके महत्वाचे आहे का?
२. शक संवताचा प्रारंभ कनिष्काने केला नसून चष्टनाच्या राज्यारोहनापासून शकाचा प्रारंभ झाला असावा असे तज्ञांचे मत आहे.
विकिपिडियातून उद्धृत पुढे:

"The beginning of the Shaka era is now widely equated to the ascension of king Chashtana in 78 CE. His inscriptions, dated to the years 11 and 52, have been found at Andhau in Kutch region. These years are interpreted as Shaka years 11 (89 CE) and 52 (130 CE). A previously more common view was that the beginning of the Shaka era corresponds to the ascension of Kanishka I in 78 CE. However, the latest research by Henry Falk indicates that Kanishka ascended the throne in 127 CE. Moreover, Kanishka was not a Shaka, but a Kushana ruler."

तज्ञांनी अधिक प्रकाश टाकल्यास बरे होईल.

शेवटी,
Wikipedia is the best thing ever. Anyone in the world can write anything they want about any subject, so you know you are getting the best possible information.

--- Michael Scott

हेदेखिल खरेच.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*****************
मेरी मोटी है खाल, लेकीन नाजूक है दिल‌!!
हाकुना मटाटा!!
*****************

ऐसी व्यवस्थापनाला बहुधा विक्रम संवत म्हणायचे असेल का?

सॉरी. ते इ.स. ७८ म्हणातायत म्हणजे शालिवाहन शकच म्हणत आहेत. सातवाहन राजे बौद्ध असण्याबाबत शंका आहे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

--------------------------------------------
ऐसीव‌रील‌ ग‌म‌भ‌न‌ इत‌रांपेक्षा वेग‌ळे आहे.
प्रमाणित करण्यात येते की हा आयडी एमसीपी आहे.

काही ठिकाणी कनिष्काचा दावा आढळतो. उदा. आणि
इथून उद्धृत

इसे कुषाण राजा कनिष्क ने चलाया या किसी अन्य ने, इस विषय में अन्तिम रूप से कुछ नहीं कहा जा सका है। यह एक कठिन समस्या है जो भारतीय इतिहास और काल निर्णय की अत्यन्त कठिन समस्याओं में मानी जाती है।

खात्री देता येत नसल्यामुळे कनिष्काचा उल्लेख काढला आहे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

१९८० : शीतयुद्ध - अफगाणिस्तानमधील सोव्हिएत सैन्याच्या विरोधात अमेरिकेने मॉस्कोत होऊ घातलेल्या ऑलिंपिक खेळांवर बहिष्कार टाकला.

हे वाक्य,

"१९८० : शीतयुद्ध - मॉस्कोत होऊ घातलेल्या ऑलिंपिक खेळांवर अफगाणिस्तानमधील सोव्हिएत सैन्याच्या विरोधात अमेरिकेने बहिष्कार टाकला."

असे पुनर्शब्दांकित करता येईल काय?

सध्या आहे तसे वाचल्यास, अफगाणिस्तानमधील सोव्हिएत सैन्याच्या विरोधात अमेरिकेने मॉस्कोत ऑलिंपिक खेळ होऊ घातले होते, त्यांवर (कोणी कोण जाणे - कर्ता गायब!) बहिष्कार टाकला' असा काही भलताच अर्थ (पार्सिंग एररमुळे) प्रतीत होत आहे.

असो चालायचेच.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

व्याकरणकार व साहित्यिक मो. रा. वाळंबे

'व्याकरणकार' ठीक आहे. (त्याबद्दल त्यांना आदरांजली.) परंतु, 'साहित्यिक' कशापायी?

त्यांची एखादी प्रसिद्ध साहित्यकृती?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

शिक्षणतज्ज्ञ सय्यद अहमद खान (१८९८)

या रेटने, ११ सप्टेंबर रोजी 'मृत्यूदिवसां'च्या यादीत 'राजकारणी मुहंमद आली जीना', किंवा ३० जानेवारीच्या यादीत 'चरखाचालक मोहनदास करमचंद गांधी', अशा एंट्र्या पाहावयास मिळाल्यास आश्चर्य वाटणार नाही.

असो चालायचेच.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक2
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

मार्मिक दिलेली आहे न.बा.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१९८४ : भारताचा पहिला अवकाश यात्री राकेश वर्मा याची अंतराळ प्रवासास सुरुवात.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

डबक्यातला दीर्घ ‘वि’चारी…

१९८४ : भारताचा पहिला अवकाश यात्री राकेश वर्मा याची अंतराळ प्रवासास सुरुवात.

आभार. दुरुस्ती केली आहे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

१९५२ : जगातले पहिले जेट विमान लंडनहून जोहान्सबर्गला निघाले

जगातले पहिले जेट विमान नव्हे. (ते - जे कोणते असेल ते - तर दुसऱ्या महायुद्धात रणभूमीवर - किंवा खरे तर रणावकाशात - वापरले गेले.) १९५२चे ते जगातले पहिले व्यावसायिक (commercial) जेट-उड्डाण म्हणता येईल.

(आणि, 'जोहान्सबर्ग' नव्हे. जोहानिसबर्ग.)

बादवे, हे विमान (द हॅविलंड डीएच १०६) कॉमेट जातीचे होते. त्याकाळी या विमानजातीची पुष्कळ टिमकी वाजवण्यात आली होती, असे समजते. (माझ्या लहानपणी, मला आठवते, त्याप्रमाणे, हिंदुस्थानात (किंवा किमानपक्षी पश्चिम महाराष्ट्रात, निदान पुण्यात तरी) शाळेच्या वह्यांचा 'कॉमेट' म्हणून एक बऱ्यापैकी लोकप्रिय ब्राण्ड असे, नि त्यावर या विमानाचे (कल्पना)चित्र लोगो म्हणून असे. परंतु ते असो.)

मात्र, या विमानांत एक गंभीर रचनादोष होता, ज्यायोगे, ही विमाने अनेकदा भर उड्डाणात अचानक मध्येच छिन्नविच्छिन्न होत. अनेक अपघातानंतर आणि अनेक चौकशांत यामागचे कारण न कळल्यामुळे या विमानाची उड्डाणे दीर्घकाळाकरिता स्थगित (ground) करण्यात आली. पुढे असे लक्षात आले, की (इतर रचनादोषांबरोबरच) या विमानाच्या खिडक्या चौरस आकाराच्या होत्या; त्यामुळे उड्डाणादरम्यान खिडक्यांच्या कोपऱ्यांच्या ठिकाणी विमानाच्या रचनेवर प्रचंड ताण येत असे, त्यातून हे अपघात घडत. मग विमानाची रचना बदलून खिडक्यांचा आकार बदलून त्यांचे कोपरे निमुळते करण्यात आले, इतर रचनादोषही दुरुस्त करण्यात आले, नि मग हे विमान पुन्हा वापरात आणण्यात आले.

मात्र, मधल्या स्थगितीच्या काळात विमान बनवणाऱ्या कंपनीचे प्रचंड आर्थिक नुकसान तर झालेच, परंतु मध्यंतरी बोइंगने (पुढच्याच्या ठेचांतून शहाणे होऊन) जेटक्षेत्रात आघाडी मारली. त्यानंतरसुद्धा (सुधारित) कॉमेटचे उत्पादन अनेक वर्षे चालू होते, परंतु पुढे त्यास बाजारात तितकेसे यश कधीच मिळाले नाही.

(बरीचशी माहिती विकिपीडियामधून; अधिक माहितीकरिता येथेसुद्धा पाहावे.)

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

१८५७ : ब्रिटिशांविरोधात उठावाची पहिली ठिणगी मीरतला पडली

मेरठ.

बाकी चालू द्या.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

मराठीत मीरत म्हणतात. बाकी चालू द्याच.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

- चिंतातुर जंतू Worried
"ही जीवांची इतकी गरदी जगात आहे का रास्त |
भरती मूर्खांचीच होत ना?" "एक तूच होसी ज्यास्त" ||

बडोदे, इंदूर, त्रिवेंद्रम, बंगलोर, मद्रास, गोहत्ती किंवा रशिया, अशा डेटलाइनीचा मजकूर 'दिनवैशिष्ट्यां'त जेव्हा दिसेल, तेव्हा पाहून घेऊ.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

२००० : पारीच्या विमानतळाबाहेरच कॉन्कॉर्ड विमान कोसळले; कॉन्कॉर्डला घरघर लागण्याची सुरुवात.

पारीला मराठीत पॅरिस म्हणण्याची पद्धत बंद पडली आहे काय सध्या?

नाही म्हणजे, ठीकच आहे. 'ॲ' हा तसाही (पारंपरिक) मराठीकरिता नैसर्गिक ध्वनि नाहीच.

(पण मग, 'पारी'मधला 'री' घशातून खाकरून काढल्यासारखा म्हणण्याची पद्धत असते ना? (चूभूद्याघ्या.) ते मराठीत/देवनागरीत कसे जमवायचे म्हणे?)

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

इथे ऐसी... वर बंद पडली आहे. हा नवमराठीहुच्चभ्रूपणा आहे म्हणे!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

पॅरीसचे पारी हा जर नवमराठीहुच्चभ्रूपणा असेल तर, Rembrandt चे रँब्रा याला काय म्हणायचे? ते तर लै जुनं आहे!

आणि हो, तो 'रोबो' राहिलाच की!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

बावळट पुरुषी गोष्टींचा दिवसाच्या सर्व पुरुषांना शुभेच्छा.

Stupid Guy Thing Day

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

---

सांगोवांगीच्या गोष्टी म्हणजे विदा नव्हे.

१ चैत्र

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

डबक्यातला दीर्घ ‘वि’चारी…

१९२४ : महात्मा गांधी यांनी 'यंग इंडिया' आणि 'नवजीवन' या वृत्तपत्रांचे संपादकपद स्वीकारले.

स्वीकारले? कोणाकडून???

बोले तो, ही पत्रे दुसऱ्या कोणीतरी सुरू केली होती काय?

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

१९३५ - एडविन आर्मस्ट्राँगने पहिल्यांदा एफ.एम. लहरींचे प्रसारण केले.

लहरींमध्ये ए.एम./एफ.एम. असले काही असते काय?

माझ्या त्रोटक समजुतीप्रमाणे, ए.एम./एफ.एम. हे (रेडियो-)लहरींचे प्रकार नसून, एकाच (उच्च कंप्रतेच्या - मराठीत High Frequency) वाहक (Carrier) रेडियो लहरीवर, पाठविण्यात येणाऱ्या ध्वनि-(किंवा, चित्राच्या/चलच्चित्राच्या बाबतीत प्रकाश-)संदेशाबद्दलची माहिती कशी चढवायची, , , याच्या दोन परस्परभिन्न पद्धती आहेत.

त्यामुळे, ही नोंद

१९३५ - एडविन आर्मस्ट्राँगने पहिल्यांदा एफ.एम. प्रसारण केले.

अशी लिहिल्यास ते अधिक सयुक्तिक ठरावे, असे मला वाटते. ('लहरींचे' हा शब्द काढून टाकावा.)

----------

वाहक लहरीच्या उच्चनीचतेवर (Amplitude) ध्वनि-(/प्रकाश-)संदेशाबरहुकूम फेरफार करायचा झाल्यास ते Amplitude Modulation, अथवा AM.

वाहक लहरीच्या कंप्रतेवर (Frequency) ध्वनि-(/प्रकाश-)संदेशाबरहुकूम फेरफार करायचा झाल्यास ते Frequency Modulation, अथवा FM.

याव्यतिरिक्त, Phase Modulation, अथवा PM, असा एक तिसरा प्रकारसुद्धा असतो, असे ऐकून आहे, परंतु त्याच्या स्वरूपाबद्दल मला कल्पना नाही.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

Amplitude बोलेतो 'आयाम'
Frequency बोलेतो 'वारंवारिता'

जस्ट मोर निटपिकिंग.

फेज मॉड्युलेशन आपल्या मोबाइलमध्ये वापरलं जातं.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण1
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

वारंवारिता बोले तो फ्रीक्वेन्सी, हे बरोबरच. (मला वाटते तो हल्लीचा प्रमाण शब्द असावा.) कंप्रता म्हणजेसुद्धा तेच; कंप्रता मला वाटते आमच्या अगोदरच्या पिढ्यांतला मराठीकरणाचा प्रयत्न असावा.

'उच्चनीचते'च्या बाबतीत मात्र माझे जरा चुक्याच. उच्चनीचता (जुन्या पिढ्यांतला शब्द) बोले तो अँप्लिट्यूड नव्हे; उच्चनीचता बोले तो पिच. म्हणजे खरे तर फ्रीक्वेन्सीचाच आविष्कार; अँप्लिट्यूडचा नव्हे.

अँप्लिट्यूडकरिता आपण म्हणता तसे आयाम हा सध्याचा प्रमाण शब्द असावा. मात्र, 'आयाम'मधून सामान्य मराठी माणसाला (अर्थ अगोदरच ठाऊक असल्याखेरीज) नेमके काय म्हणायचे आहे ते लक्षात येत नाही. ('आयाम'चा 'ॲस्पेक्ट' असासुद्धा एक अर्थ मराठीत होऊ शकतो, जो, मला वाटते, अधिक प्रचलित आहे. आता, अँप्लिट्यूड काय किंवा फ्रीक्वेन्सी काय, हे खरे तर दोन्ही लहरीचेच आयाम (ॲस्पेक्ट) आहेत (इतरही असतील); तेव्हा, नेमक्या कोणत्या आयामाबद्दल बोलायचे आहे, असा प्रश्न सामान्य (lay) मराठी माणसास पडू शकतो; शिवाय, अँप्लिट्यूड म्हणजे नेमके काय, याबद्दल अर्थबोध होत नाही. याकरिता, असंदिग्ध असा एखादा सोपा, सुटसुटीत, (कदाचित अगोदरच्या पिढ्यांत का होईना, परंतु) प्रचलित शब्द पाहात होतो. नेमका चुकीचा निवडला. चालायचेच!)

तूर्तास, 'अँप्लिट्यूड म्हणजे अँप्लिट्यूड', एवढेच म्हणून सोडून देतो.

----------

सांगायचे एवढेच होते, की ए.एम. आणि एफ.एम. हे (रेडियो)लहरींचे प्रकार नसून, रेडियो लहरींद्वारे संदेशवहनाच्या दोन वेगवेगळ्या पद्धती आहेत, असे कदाचित म्हणता येईल. (चूभूद्याघ्या.)

----------

फेज मॉड्युलेशनच्या उपयोगांबद्दल आभार. मात्र, हा नक्की काय प्रकार असतो, ते (मला) कळलेले नाही.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ1

नाही, हे(च) शब्द बरोबर आहेत असा काही माझा दावा नाही. पण ह्या सध्याच्या प्रचलित संज्ञा आहेत. आणि त्या मराठी पाठ्यपुस्तकांमध्ये हिंदीवरून जशाच्या तशा उचलल्या आहेत. ते एक असो. सांप्रत कंप्रता हा शब्द प्रचलित नाही. आयाम हा शब्द Amplitude ला योग्य प्रतिशब्द आहे की नाही हे सोडून द्या. तसेही 'विभव' आणि 'विभवांतर' ह्या संज्ञांवरून कुठल्या सामान्य मराठी माणसाला काय घंटा बोध होणार आहे?

Phase साठी नक्की कुठली संज्ञा वापरतात हे सापडले नाही. प्रावस्था हा शब्द कदाचित वापरत असावेत. Phase modulation म्हणजे carrier wave आणि modulating wave यांच्या संयोगाने प्रक्षेपित करण्यासाठीची एकच लहर बनवण्याची फेज आधारित पद्धत आहे. यात frequency आणि amplitude हे स्थिर राहतात. त्यातही आणखी बरेच उपप्रकार आहेत. फोनच्या बाबतीत बोलायचं झालं तर Frequency modulation च्या तुलनेत phase modulation चा फायदा हा क्रॉस-कनेक्शन आणि नॉईज टाळण्यासाठी जास्त होतो असे ऐकून आहे. मी काय त्यातला तज्ज्ञ नाही, तेव्हा चुभूदेघे.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

वारंवारिता हा शब्द जास्त करून सांख्यिकीमध्ये वापरला जातो असे वाटते. दहावीपर्यंत विद्न्यान शिकलो त्यात फ्रीक्वेन्सीचा काही संदर्भ आला नव्हता असे वाटते. व्ही = एन * लॅम्ब्डा हे अकरावीत पहिल्यांदा इंग्लिशमधून ऐकल्याचे आठवते.

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

--------------------------------------------
ऐसीव‌रील‌ ग‌म‌भ‌न‌ इत‌रांपेक्षा वेग‌ळे आहे.
प्रमाणित करण्यात येते की हा आयडी एमसीपी आहे.

१९४६ : तात्पुरते मंत्रिमंडळ बनवून, पं. नेहरू भारताचे उपराष्ट्रपती बनले. त्यांच्याकडे पंतप्रधानाचे अधिकारही होते.

हे चुकीचे भाषांतर आहे.

'भारताचे उपराष्ट्रपती' असे कोणतेही पद तेव्हा (२६ जानेवारी १९५०पूर्वी) अस्तित्वात नव्हते.

'व्हाइसरॉयच्या कार्यकारी मंडळाचे उपाध्यक्ष' (Vice President of the Viceroy's Executive Council) म्हणजे 'भारताचे उपराष्ट्रपती' (Vice President of India) नव्हे!

----------

मुख्य म्हणजे, तेव्हा भारताला/हिंदुस्थानाला 'राष्ट्रपती' अथवा President नव्हता. होता, तो Viceroy - बोले तो, 'उप-राजा' म्हणू या, हवे तर - होता. हा उप-राजा हा हिंदुस्थानाच्या कार्यकारी मंडळाचा (सरकारची कार्यकारी - प्रत्यक्ष राज्यकारभार करणारी, कायद्यांची अंमलबजावणी करणारी - शाखा; मंत्रिमंडळाच्या समान) पदसिद्ध (ex officio) अध्यक्ष असे, 'हिंदुस्थानचा राष्ट्रपती' नव्हे. १९४६ साली या कार्यकारी मंडळाचे रूपांतर हिंदुस्थानच्या अंतरिम शासनात - हंगामी सरकारात - करण्यात आले, नि (व्हाइसरॉय वगळता) सर्व हिंदुस्थानी सभासदांचा समावेश करण्यात आला, तथा मंडळाच्या (हिंदुस्थानी) उपाध्यक्षास पंतप्रधानांचे अधिकार देण्यात आले.

(बाकी, 'राष्ट्रपती'विना 'उपराष्ट्रपती' बोले तो.‌‌.‌. हॅ हॅ हॅ.)

----------

परंतु, असो. अखेरीस हे 'ऐसी'वरील 'दिनवैशिष्ट्य' आहे. तसेही, तपशिलांत ढिसाळपणा (किंवा तपशिलांकडे साफ दुर्लक्ष - नि 'ठोकून देतो ऐसा जे'ची घाई) हा भारतीयांचा गुणविशेष तथा स्थायीभाव आहेच, आणि, कितीही म्हटले, तरी 'ऐसी'वाले हे शेवटी बोलूनचालून पडतात भारतीयच. त्यामुळे, चालायचेच!

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट1
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

  • ‌मार्मिक0
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

*********

असुनी खास मालक घरचा - म्हणती चोर त्याला |
परवशता पाश दैवे - ज्याच्या गळा लागला ||

एकेकाळची नि:संशय श्रेष्ठ गायिका, पण १९९० मधेच (if not even earlier) दुकान बंद केलं असतं तर बरं झालं असतं. नंतरची बहुतेक गाणी (एखादाच अपवाद वगळता) ऐकवत नाहीत. सूर बिनचूकच लागत होते, पण श्रवणीयता संपली होती. असो.

  • ‌मार्मिक1
  • माहितीपूर्ण0
  • विनोदी0
  • रोचक0
  • खवचट0
  • अवांतर0
  • निरर्थक0
  • पकाऊ0

रात्रंदिन आह्मां युद्धाचा प्रसंग
अंतर्बाह्य जग आणि मन….