Skip to main content

मातृभाषा : समज, गैरसमज.

मातृभाषा या शब्दाबद्दल जगभरातील बहुतेक लोकांचे गैरसमज आहेत. अनेकदा मातृभाषा हा शब्द आईने बोललेल्या भाषेला सूचित करतो. अलीकडे आमच्या कुटुंबातही हा वाद सुरू होता.( इथल्याच एका लेखावरून प्रेरणा घेऊन). मुद्दा असा होता की, मातृभाषा म्हणजे आईकडून मिळालेली भाषा. हा दृष्टिकोन मला चुकीचा वाटतो. ज्या समाजात आपण लहानपणापासून वाढलो तिथली भाषा हीच आपली मूळ भाषा किंवा मातृभाषा.

समीक्षेचा विषय निवडा

हॉटेल, पदार्थ, नावे इत्यादी

कॉलेजला जायला लागल्यापासून हॉटेल नावच्या मित्रमैत्रिणींसोबत बसण्याच्या तीर्थक्षेत्रांला जाणे सुरु झाले. पॉकेटमनी जेमतेम पॉकेटमध्ये मावेल एवढाच. त्यात कटिंग चहा नक्की येई. आई नावाचा ग्रह उच्चीचा असेल तर एखादा वडासांबार बसे. टीटी एम एम पध्दत काय असते, ते कॉलेजमध्ये गेल्यावर कळले. सर्वांना तेच परवडे. दर आठवड्याला कुणीतरी खायला घालायचं, हे फार नव्हतं. (आमच्यावेळी असं नव्हतं, च्या चालीवर आधीचे वाक्य म्हणावे.). एखादा जास्त फिरस्ता मुलगा म्हणे, रोज काय तेच तेच हॉटेल. अमक्या तमक्या ठिकाणी जाऊ पुढच्या वेळेस. त्याचे हे बोलणे ऐकून अनुभवाची क्षितिजे हळुहळू रुंदावतायत, असे वाटे.

ललित लेखनाचा प्रकार

जाणीव भान – भाग 3

बदलत्या स्थितीतून शिकण्यासारखे...

धाग्याचा प्रकार निवडा:

माहितीमधल्या टर्म्स

एक किस्सा: अब की बार सौ पार

भारताला १०७ पदक मिळाले त्यासाठी सर्व खेळाडूंचे अभिनंदन. त्याच सोबत देशाच्या खेळांची नीती निर्धारित करणाऱ्यांचे ही अभिनंदन.

मराठीत आलेले व आता मराठीच झालेले शब्द

वेगवेगळ्या भाषांमधून मराठीने शब्द घेतले व त्यांना सामावून घेऊन मराठी अधिक शैलीदार झाली, ही बातमी आता जुनी झाली. सदर टिपणात कोणकोणत्या भाषांमधून मराठीत कोणते प्रमुख शब्द आले, ते पाहू. परकीयांचा संबंध व्यापार व युध्दामुळे आल्याने साधारण या क्षेत्रांशी संबंधित शब्दच परकीयांकडून मराठीत बरेच आले,हे लक्षात येते. महाराष्ट्राच्या निकटवर्ती राज्यांमधून मराठीत शेजारसंबंधांमुळे शब्द आले.

समीक्षेचा विषय निवडा

डॉक्टर झिवागो

डॉक्टर झिवागो ही कादंबरी प्रख्यात रशियन लेखक बोरिस पास्टरनॅक यांने लिहिली. बोरिस लिओनिडोविच पास्टरनॅक हा केवळ एक कादंबरीकार नव्हे तर एक कवी , संगीतकार आणि अनुवादकही होता ज्याचा कालखंड १८९० ते १९६० असा आहे. मॉस्कोतील एका श्रीमंत ज्यू कुटुंबात जन्मलेल्या पास्टरनॅकने लहानपणीच कविता करायला सुरुवात केली. माय सिस्टर, लाइफ., हा १९२२ मध्ये प्रकाशित केलेला पहिलाच कविता संग्रह गाजला. त्यानंतर १९३२ साली प्रकाशित झालेला सेकंड लाईफ आणि १९४५चा टेरेस्ट्रीअल एक्सपान्स या दोन कविता संग्रहांनी पास्टरनॅकला साहित्यिक उंचीवर नेऊन ठेवले.

समीक्षेचा विषय निवडा

रामायण व महाभारत - भाग ५

Taxonomy upgrade extras

रामायण व महाभारत ही कथानके कोणत्या काळात घडली असावीत? त्याविषयी कोणते वेगवेगळे मतप्रवाह आहेत? त्यांमागील पुरावे कोणते?

तुम्ही जंटलमन क्लबात जाऊन आलात का

तर तसे माझ्या लंडन च्या ट्रिप ला आता 4 वर्ष झाली. एक आठवड्याची ऑफिस ट्रिप म्हणजे काही फार मोठी ट्रिप नाही खरंतर पण तरीही त्यातल्या काही गोष्टी , आठवणी अधूनमधून उफाळून वर येतात आणि चेहऱ्यावर तजेला आणतात अगदी "इंग्लिश मॉर्निंग टी" सारख्या.
आजही ठळकपणे आठवतं ते म्हणजे प्रिन्सेस डायनाच्या स्मरणार्थ बांधलेल्या कारंज्याची सफर आणि तो जगप्रसिद्ध प्रिन्सेस डायना मेमोरियल वॉक. त्यावर कोरलेली गुलाबफुलं आणि कानात रुंजी घालणारे एल्टन जॉनच्या गुडबाय इंग्लंडस रोज चे शब्द.