Skip to main content

ढासळती कौटुंबिक आणि सामाजिक व्यवस्था

Taxonomy upgrade extras

अमेरिकेत शाळेत गोळीबार, दिल्लीत अधम बलात्कार कृत्य, दोन्ही देशाची संस्कृती जरी वेगळी असली तरी कुठेतरी कौटुंबिक आणि सामाजिक व्यवस्था अयशस्वी झाल्याचे लक्षण मानावे का? दिल्लीतल्या कृत्याने तर झोप उडविली. अशा घटना अचानक घडतात असे वाटत नाही, एकूणच मानसिक जडणघडण होत असताना आणि कौटुंबिक दुर्लक्ष (दुर्लक्ष म्हणावे का? का अति काळजी, जपणूक अशा मानसिकतेला काही प्रमाणात कारणीभूत ठरते?) अशा घटनांचे प्रमाण वाढवतात का?

रीटा वेलिणकर

आधी सध्या काय वाचताय? ला प्रतिसाद म्हणून लिहिणार होतो पण लांबत गेल्याने वेगळा धागा काढतोय
समोरच त्या तिघी दिसतात. एक डावीकडे काहिशी सुटलेली, मध्यमवयीन, लांब केसाचा थेपटा सोडलेली स्त्री; आपल्या शेजारी उभ्या असलेल्या दुसर्‍या तुलनेने तरूण, आधुनिक पेहरावाच्या स्त्रीच्या गालांवर हात ठेऊन तिचे कौतूक तरी करत आहे किंबा तिचे सांत्वन तरी करत आहे. या दोघींच्या शेजारी उजवीकडे एक तिसरी स्त्री, सपाट, एकाच रंगात कोणत्याही आकारांशिवाय, या दोघींकडे बघतेय.. पुसटशा आनंदाने, काहिशा करूणेने आणि बर्‍याच प्रमाणात भावशुन्यतेने!

नरेंद्र मोदी यांचा गुजरात निवडणुकांमधला विजय

Taxonomy upgrade extras

नुकत्याच झालेल्या विधानसभा निवडणुकांमधे नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाखाली भाजपला तिसर्‍यांदा विजय मिळाल्याचं वृत्त हाती आलेलं आहे.

मोदींचं वर्णन करताना "The curious case of Narendra Modi" असं म्हणावंसं वाटतं. गोध्रामधे जे झालं ते घडवणार्‍यांशी निकटचे संबंध असणारेही मोदी आणि गुजरात राज्याला प्रगतीपथावर नेऊन ठेवणारेही मोदीच. माझ्यामते गोध्राकांडानंतरचा धडा मोदी शिकलेले आहेत आणि इतक्या खुल्लेपणे राजरोस हिंसाचारावर शासकीय वरदहस्त ठेवणे परवडणार नाही हे त्यांना उमजलेलं आहे.

पाव्हणा

पोलीसात असणारा एक लांबचा पाव्हणा , दोनेक वर्षापूर्वी रिटायर्ड झाला. श्रीरंग सुभाणा साळवे. मा.पो.उपनिरीक्षक अशी पाटी त्याच्या घरावर झोकात झळतेय. रिटायर्ड व्हायच्या काही दिवस आधी हा बढतीने पोलीस उपनिरीक्षक झाला. हा वस्तीत राह्यला कधीच नव्हता. पण पाहुण्या रावळ्यांना अधेमधे भेटायला यायचा. हा आमचा लांबचा पाव्हणा जेव्हा जेव्हा वस्तीत यायचा, तेव्हा हा खरेच लांबचा वाटायचा. कायम आदबशीर शिस्तबद्ध अंतर . शेणानं सारवलेल्या भुईवर बुट न काढता , अंथरलेल्या चटई, चादरी, किँवा पोत्याचं चवाळं याकडे नाईलाज को क्या ईलाज या धारणेतून बघत बुटासहीत मांडी घालून बसणारा हा बहाद्दर !

"स्वमग्नता" : काही विचार

Taxonomy upgrade extras

गेल्या आठवड्यातली अमेरिकेतल्या कनेटिकट राज्यातील एका प्राथमिक शाळेत घडलेली दुर्घटना आपल्यापैकी बहुतेकांना माहिती असेलच. एका २० वर्षीय मुलाने न्यूटाऊन भागातील, सँडी हूक शाळेत घुसून, शाळेतील २६ मुलांची बंदुकीने निर्घृण हत्या केली. त्या आधी त्याने आपल्या आईची (जी या शाळेत शिक्षिका होती) राहत्या घरी हत्या केली. शाळेतील हत्याकांड संपल्यावर, त्याने स्वतःवरही गोळी झाडून घेतली. तो वाचला नाही. या घटनेचे पडसाद अमेरिकाभर उमटले.

'प्रिय जीए' महोत्सव २०१२

मराठीतले श्रेष्ठ कथाकार जी.ए.कुलकर्णी यांचा ११ डिसेंबर २०१२ हा पंचवीसावा स्मृतीदिन. जीए कुटुंबियांतर्फे २००३ सालापासून या दिवशी 'प्रिय जीए' महोत्सव साजरा केला जातो. २००८ पासून या महोत्सवाअंतर्गत 'प्रिय जीए सन्मान' दिला जातो. तो अनुक्रमे सुनीता देशपांडे, डॉ. श्रीराम लागू, ग्रेस, रा. चिं. ढेरे आणि आता या वर्षी महेश एलकुंचवार यांना देण्यात आला.

तुम्ही जात मानता का?: एक सर्वेक्षण

Taxonomy upgrade extras

मिसळपाववरील बढतीमध्ये आरक्षणावरील चर्चेत अनेकांनी जाती-पातींच्या निराकरण करण्यावर भर दिला आहे, जे स्तुत्य आहेच. यातून आपण जाती किती मानतो याबद्दल एक सर्वेक्षण करायचे मनात आले. त्यासाठी प्रतिसाद-गट म्हणून ऐसीअक्षरे आणि मिसळपाव.कॉम या दोन संस्थळांवरच्या सदस्यांमध्ये एकत्रितपणे हे सर्वेक्षण करत आहे.

या सर्वेक्षणात भाग घ्यायची इच्छा असेल तर पुढील नियम पाळावेतः
१. पुढे जे प्रश्न विचारले आहेत, त्यात तुम्हाला योग्य वाटणारा एकच पर्याय निवडायचा आहे. शक्य होईल तितके प्रामाणिक उत्तर द्यावे
२. 'इतर' हा पर्याय निवडल्यास समर्पक स्पष्टीकरण द्यावे

सुद्या

वस्तीतला सुद्या म्हातारा झालाय. आता रोज साडी घालत नाही, दाढीही रोज करत नाही. गालावर पांढरे खुंट दिसतात. गरीब गरीब वाटतो .सुद्या म्हणजे तीस पस्तीस वर्षापूर्वी येऊन आमच्या वस्तीत स्थिरावलेला. गोरापान उंचापुरा, देखणा तरतरीत हिजडा.
आमच्या कित्येकांच्या ह्यानं टाळु भरलेल्या, ढुंगणं धुतलेली, पायावर घेऊन आंघोळी घातलेल्या. काखेत घेऊन जोगवा मागितलेला. वस्तीतल्या समवयस्क बाप्यांसाठी कायम चेष्टेचा विषय.